Werkvormen voor
jouw jeugdwerk

Gastvrijheid in de west en de rest

Naar overzicht werkvormen

Programma over gastvrijheid. Warming-Up, achtergrondinformatie, Bijbelverhaal en stellingenspel

Het is heerlijk om over de grens te gaan. Iedereen heeft vast al vakantieplannen en waarschijnlijk gaat een aantal van jullie daadwerkelijk naar 'den vreemde', zoals dat zo mooi heet: over de grens dus. En nadat je drie weken in Zuid-Frankrijk hebt rondgehangen of een fietstocht door Ierland in je benen hebt zitten is thuiskomen ook altijd weer goed. 'Een eigen huis, een plek onder de zon en altijd iemand in de buurt die van je houden kon.' Het moet vreselijk zijn om over de grens te moeten. Moeten vluchten, vreemdeling zijn, asielzoeker... We hebben vandaag een compleet programma over gastvrijheid. Na de warming-up lezen we wat achtergrondinformatie over andere culturen en vervolgens een stukje uit de bijbel over hetzelfde thema. Tot slot discussie aan de hand van stellingen.

Warming up
Situatie I
De bel gaat als ik sta te koken. Hè jakkes, even door het kijkgaatje gluren naar wie dat kan zijn. Nee toch, Hermien! Die zeurpiet komt altijd op het meest ongelegen moment aanwaaien. We moeten zo eten en ik heb straks een vergadering! Sorry Hermien, maar het komt absoluut niet uit!

Situatie 2
"Mam, Henry en Gerard blijven eten, kan wel hè?" 'Tuurlijk, jongen, hoe meer zielen, hoe meer vreugd. Waar zeven eten is ook genoeg voor negen, toch? Kimberley, zet jij even twee borden erbij op tafel?"
"Hè bah, voor die rotjochies die altijd aan mijn vlechten trekken?" Maar Kim lacht al haar witte tanden bloot en steekt haar tong uit naar die twee vrienden van haar lievelingsbroer.

Lees beide situaties voor en praat er samen over. Gespreksvragen zijn:
- Herken je deze situaties? .
- Hoe zou jij reageren?
- Heb je wel eens het gevoel ergens teveel te zijn?- Of juist het tegenovergestelde: dat jij je zeer welkom wist?

Achtergrondinformatie
Voorlezen

Wij westerse mensen eten om onze maag te vullen. Vaak haastig en precies om 6 uur, want ieder gezinslid moet weer verder, drukdrukdruk naar sport, club, vergadering of een andere afspraak. We vinden het lastig als er ongenode gasten komen en we hechten erg aan privacy. Mensen uit de niet-westerse landen kennen een ongelooflijke gastvrijheid en het eten is een sociaal gebeuren waar de tijd voor wordt genomen. Vaak heeft dat ook te maken met de godsdienst en andere culturele verworvenheden van de bevolking.
In Kenia bijvoorbeeld groeten ze met: habari gani. Dat betekent: hoe gaat het? En bij deze begroeting hoort je naam en ook wat je gelooft. "Habari gani! Hello, I'm Judith and I am saved by the blood of Jesus Christ."
In India zeggen ze namasté als begroeting. Dat betekent zoveel als: welkom! Bij het bereiden van de maaltijd is men zich in India er voortdurend van bewust dat al het voedsel van de goden komt. Van elke maaltijd wordt een religieuze handeling gemaakt. Bij bijzondere feesten, zoals huwelijken en rouwdiensten is het gebruikelijk niet alleen de uitgenodigde gasten te onthalen, maar ook talloze bedelaars. In lange rijen trekken ze langs het huis waar de plechtigheid wordt gevierd. In een Indiaas huis wordt aan iedere gast een verfrissing overhandigd, ook de onverwachte bezoeker die even komt schuilen voor de regen. Zelfs de armste gastheer zal zijn gast op zijn minst een kopje met melk bereide thee aanbieden. Dit is meer dan louter beleefdheid, want de bezoeker wordt als een afgezant van de goden beschouwd en biedt de gastheer de mogelijkheid zijn religieuze plicht van het geven te vervullen. Men moet deze gastvrijheid dan ook aannemen om de gastheer niet te kwetsen.

Bijbelverhaal
Bovenstaand verhaal doet een beetje denken aan een verhaal  uit Lucas 14:7-14. Wie goed doet, goed ontmoet! In de bijbel is gastvrijheid een belangrijk gegeven. Talloze voorbeelden zijn er te noemen over situaties die gaan over eten, maaltijd, feesten, gastvrijheid. Het lijkt alsof iedereen bij iedereen te gast komt en welkom is. Toch zijn er ook voorbeelden dat het er niet zo gastvrij aan toe gaat of dat er gewaarschuwd moet worden de regels van de gastvrijheid in ere te houden, zoals in het nu volgende bijbelverhaal uit Lucas.

Jezus is op bezoek bij het hoofd der Farizeeën en ziet hoe iedereen zijn best doet om de beste plaatsen aan tafel te bemachtigen. En hij zegt tot de gasten: Wanneer je uitgenodigd wordt voor een bruiloft, ga dan niet op de beste plaats zitten. Je weet maar nooit, misschien komt er iemand na jou binnen en wil de gastheer graag dat die persoon de beste plaats krijgt. Hij vraagt jou dan om op te staan en terwijl iedereen toekijkt moet jij de laatst overgebleven plaats innemen. Maar als je uitgenodigd bent, binnenkomt en op de achterste stoel gaat zitten ... misschien komt dan de gastheer naar je toe en zegt: Vriend, kom meer naar voren. Dan zal dat een eer voor je zijn. Want ieder die zichzelf verhoogt, zal vernederd worden en wie zichzelf vernedert, zal verhoogd worden.
en tegen de gastheer zei Jezus: Wanneer je een feestmaal organiseert, roep dan niet je rijke buren en familieleden. Zij zouden je op hun beurt terugvragen, net alsof je dat aan elkaar verplicht bent. Nee, als je een feestmaal op tafel zet, nodig dan bedelaars, gehandicapten en zieken uit. Dan zal je gezegend zijn, want zij hebben niks om je terug te betalen. Het zal je terugbetaald worden bij de opstanding der rechtvaardigen.

Stellingenspel
Nodig:
- correspondentiekaarten met (op elke kaart) een stelling
- kopieën van de lijst met stellingen voor elke deelnemer

Voorbereiding: Een gezellig hapje en drankje inslaan. Dek van tevoren de tafel waar jullie tijdens de club omheen zitten met een gezellig kleed, zet er een vaas bloemen op en een schaal met lekkers en voor iedereen wat te drinken, zodat het het aanzien heeft van een feestelijke maaltijd.

We lezen in de krant van een wekelijkse verstrekking van maaltijden in een gaarkeuken in de Bijlmer voor dak- en thuislozen en junks. Sommigen van ons kennen de voedselpakketten van Dorkas en anderen hebben een Gast aan tafel van de Novib. Maar ook heeft ons land moeite om een goed asielbeleid te voeren en komen er al of niet uitgeprocedeerde asielzoekers op straat te staan ... Kom er nog maar eens uit! Misschien is het een idee om je eigen mening te scherpen aan die van je clubgenoten aan de hand van stellingen en je eigen idee over gastvrijheid te delen onder het motto: 'Weest gastvrij voor elkaar, zonder mopperen.' (l Petrus 4:9).

Hieronder staat een lijst met stellingen. Je kunt kiezen of je een aantal stellingen 'gewoon' af en toe lanceert en daar met de groep over praat. Ook kunnen jullie de discussie m.b.v. stellingen in de vorm gieten van een spel. Het doel blijft een gesprek op gang brengen over gastvrijheid. Hier volgt de beschrijving.

Het doel van het spel is het gesprek op gang te brengen rond het thema gastvrijheid. De spelleider heeft een stapel kaarten met daarop de genummerde stellingen. Maak er ruim meer dan het aantal spelers. Iedere speler krijgt een kaart, zodanig dat de andere deelnemers de tekst nog niet zien. De rest van de kaarten ligt met de achterkant naar boven op de tafel, de stock. Daarnaast krijgt elke speler een lijst van de teksten van alle kaarten met overeenkomstige nummers. Deze lijst wordt door iedereen doorgelezen. Het is de bedoeling om de tekst te pakken te krijgen die je het meest  aanspreekt.

We spelen het spel 'met de klok mee': wie links van de spelleider zit begint. Deze speler zoekt op de lijst een tekst die hem/haar het meest treft en waaraan de voorkeur gegeven wordt boven de tekst op de kaart die de speler in handen heeft. Hij noemt nu het nummer en vraagt wie de kaart heeft en meldt dat hij die kaart wil hebben. De eigenaar van de bewuste kaart reageert met 'waarom?' De vrager is nu verplicht de keuze te motiveren. De andere spelers mogen verhelderende vragen stellen. Bijvoorbeeld: waarom wil je jouw eigen kaart niet houden? Of: wat zegt de tekst op die kaart jou dan? Als de kaart wordt afgegeven, koopt degene die nu geen kaart meer heeft er één van de stock. Het afgeven van de kaart kan echter ook geweigerd worden, maar ook die weigering moet gemotiveerd worden. De speler die de gevraagde kaart heeft ontvangen stopt zijn 'oude' kaart onderop de stapel. Als niemand de gewenste kaart heeft, legt de speler die aan de beurt is zijn kaart onderop de stapel en pakt er één van boven af en wacht zijn volgende beurt af.

Als iedereen geprobeerd heeft om een zo gunstig mogelijke kaart in handen te krijgen, kan de volgende ronde beginnen. Tenslotte wordt geprobeerd aan de hand van de teksten met elkaar een conclusie te formuleren. Het is zaak om in alle gesprekken 'open kaart' te spelen. Voorbeelden van stellingen:
1. Wij zijn maar gasten en vreemdelingen op aarde (n.a.v. Hebreeërs 11:13)
2. Trek om naar Gods huis te gaan - oud en jong - het feestkleed aan (n.a.v. Matteüs 22:11)
3. Bij ons is hongerlijden niet nodig; gaarkeukens zijn overbodig (n.a.v. Matteüs 25:35-40)
4. Ga nooit bij een slecht mens op bezoek: waar je mee omgaat word je mee besmet (n.a.v. Lucas 17) 5. Gasten en vis blijven maar drie dagen fris (n.a.v. 1 Petrus 4:9)
6. Een vrolijk hart is een gedurige maaltijd (Spreuken 15: 15)
7. Beter een schotel groente waar liefde heerst dan een gemeste os en haat daarbij (Spreuken 15: 17)
8. Het is beter te gaan naar een huis van rouw dan naar een huis van feestgelag (Prediker 7:2)
9. Een feest zorgt voor plezier, wijn zorgt voor vrolijkheid en voor geld is alles te krijgen (Prediker 10: 19)
10.Zorg altijd voor een ronde tafel (n.a.v. Matteüs 23:6)
11.Wiens brood men eet, diens woord men spreekt
12.De mens leeft niet bij brood alleen
13.De een zijn dood is de ander zijn brood
14.Hij verdient het zout in de pap niet
15.Brood des bedrogs is zoet voor een mens, maar daarna is zijn mond vol kiezel (Spreuken 20: 17)
16.Eet niet het brood van wie boos van oog is, begeer zijn lekkernijen niet (Spreuken 23:6)
17.Een christen is per definitie gastvrij (n.a.v. Titus 1:8)
18.De hoeveelheid die één mens kan eten, kan ook onder tien mensen verdeeld, maar de hoeveelheid die tien mensen kunnen eten, kan niet door één mens worden verorberd (Indiase wijsheid)
19. Oost west thuis best

Naar overzicht werkvormen

www.jop.nl maakt gebruik van cookies.
De website van de Jop gebruikt cookies van Google Analytics om de eigen kwaliteit te verbeteren. Deze gegevens zijn anoniem gemaakt. Soms wordt echter inhoud getoond van Facebook, YouTube of Twitter; deze social media gebruiken hun cookies ook om advertenties te tonen.